#ekopatrioci

Jesteśmy dumni z historii, tradycji i kultury Polski. Nasz kraj to także nasza polska przyroda. Przyszłość Polski leży też w Twoich rękach. Zostań Ekopatriotą!

Świat polityki i biznesu decyduje, w jakim kierunku rozwija się Polska, ale nigdy wcześniej jednostka nie miała tak dużej siły jak teraz! To, w jakim stanie przyszłe pokolenia odziedziczą nasze miasta, lasy, rzeki i morze, zależy od nas i naszej postawy. Budujmy bezpieczną przyszłość Polski, bo jej los leży w naszych rękach!

Jak chronić przyrodę? Ekologia: ochrona środowiska to świadome wybory - Twoje i reprezentujących nas polityków
Przewiń w dół by dowiedzieć się więcej
#ekopatrioci

Jak zostać Ekopatriotą?

Ekopatrioci wiedzą, że długofalowe i pragmatyczne myślenie o przyszłości kraju musi uwzględniać ochronę środowiska i bezpieczeństwo ekologiczne. By zostać ekopatriotą przeczytaj raport, gdzie pokazujemy krok po kroku rozwiązania i pytaj polityków, co zmierzają zrobić. Rozliczaj ich. Nie ma czasu do stracenia.

RAPORT - 2050 POLSKA DLA POKOLEŃ

To analiza szczegółowo opisująca dwa scenariusze dla Polski na rok 2050:

Katastroficzny (w raporcie: „business as usual”), czyli kiedy polityka środowiskowa prowadzona jest bez zmian.

Naprawczy (w raporcie: „scenariusz dla pokoleń”), czyli kiedy bierzemy sprawy w swoje ręce i walczymy o lepszą przyszłość.

W scenariuszach widać, jak w 2050 roku może wyglądać nasze życie w sferach bezpieczeństwa, zdrowia, wolności i dobrobytu.

Jakie są główne zagrożenia dla nas i naszego dziedzictwa naturalnego?

Rzeki:

Nieumiejętne zagospodarowanie terenów zagrożonych powodziami naraża życie i mienie 4 milionów Polaków.

Regulacja rzek (m.in. pogłębianie koryt i betonowanie ich brzegów) przyniesie więcej strat niż zysków.

fire
Dowiedz się więcej:
Transport i żegluga
Rzeki
Transport towarowy i żegluga śródlądowa dla środowiska | EkoPatrioci
71-91 mld zł to koszt zmiany rzek w drogi międzynarodowe = 2 tys. kilometrów dodatkowych autostrad w Polsce. Koszt inwestycji zapewniających konkurencyjność kolei towarowej w Polsce i dostosowania do współczesnych wymagań to 34 mld zł. Jak doprowadzić do realizacji tych inwestycji?

Transport towarowy i żegluga śródlądowa

Ochrona środowiska a zmiany klimatu | Jak transport towarowy i żegluga śródlądowa działaja na rzecz ochrony przyrody?
Fot. A. Tabor, WWF

Niewykorzystany potencjał kolei:

● Kolej jest jednym z najbardziej wydajnych energetycznie i niskoemisyjnych środków transportu.

● Przy spełnieniu odpowiednich standardów i zapewnieniu infrastruktury kolej może być dużo bardziej ekonomicznie opłacalnym środkiem transportu niż inne.

● Dane przedstawione 5 stycznia 2017 roku przez Europejską Agencję Ochrony Środowiska oparte na analizie przewozów towarowych w 33 krajach Europejskiego Obszaru Gospodarczego wskazują, że żegluga śródlądowa ma ponad 3-krotnie wyższy wskaźnik emisyjny w zakresie dwutlenku węglaniż kolej, już po uśrednieniu wyników dla kolei elektrycznej i spalinowej.

● Łączny koszt programu inwestycji niezbędnych do zapewnienia konkurencyjności kolei towarowej w Polsce i dostosowania do współczesnych wymagań odbiorców wynosi szacunkowo niespełna 34 mld zł. Tak określony program wystarczyłby do przystosowania sieci kolei w Polsce do wysokich standardów przewozu towarów koleją jako kluczowy element 18 tys. km sieci kolejowej.

 

71-91%
KOSZT ZMIANY RZEK W DROGI MIĘDZYNARODOWE
= 2 TYS. KILOMETRÓW DODATKOWYCH AUTOSTRAD W POLSCE

Z czym wiążę się inwestowanie w rozwój żeglugi śródlądowej

● Pociąga za sobą wielomilionowe koszty – w związku z dostosowaniem rzek do żeglugi (pogłębianie, betonowanie, przegradzanie, regulacja) oraz prace utrzymaniowe, by ten stan zachować. Sam koszt zmiany rzek w drogi międzynarodowe oscyluje na poziomie 71-91 mld PLN, co jest równe wybudowaniu 2 tysięcy kilometrów dodatkowych autostrad w Polsce.

● Zwiększa ryzyko powodziowe, gdyż zaburza naturalny bieg rzek.

Degraduje cenne środowisko przyrodnicze (ekosystemy rzeczne). Polska nie mawarunków dla rozwoju towarowej żeglugi śródlądowej – największe ograniczenia to warunki klimatyczne i hydrologiczne (krótki okres żeglugi), warunki morfologiczne koryt rzek, słaba infrastruktura żeglugowa, małe zainteresowanie przewoźników transportem wodnym oraz przyrodnicze ograniczenia w zabudowie rzek.

Ochrona środowiska a zmiany klimatu | Jak transport towarowy i żegluga śródlądowa działaja na rzecz ochrony przyrody?

Fot. Hean Prinsloo Unsplash

Rekomendujemy

● Przygotowanie długoterminowego planu inwestycji w infrastrukturę kolejową, jako alternatywy do rozwoju wodnych dróg śródlądowych – m.in. budowę nowych odcinków połączeń kolejowych oraz pełną elektryfikację sieci umożliwiającą zwiększenie jej zasięgu, poprawę przepustowości oraz konkurencyjności kolei. Zmiana zasad organizacyjnych zarządcy infrastruktury kolejowej w Polsce.

● Przesunięcie środków z wielomiliardowych inwestycji z żeglugi śródlądowej na rozwój infrastruktury kolejowej oraz poprawę bezpieczeństwa ruchu drogowego.

● Podwojenie liczby połączeń pasażerskich i budowę zintegrowanych węzłów transportowych (dogodnych miejsc na przesiadki) umożliwiających łączenie podróży koleją, komunikacją miejską, rowerem oraz parkowanie.

68 mld

WDROŻENIE REKOMENDACJI MOŻE PRZYNIEŚĆ W LATACH 2020-2050 DODATKOWE 68 MLD
PLN I OGRANICZYĆ RUCH DROGOWY W CAŁKOWITYM TRANSPORCIE Z 83% DO 70%

Rekomendujemy

● Ograniczy to zarówno towarowy jak i pasażerski przewóz drogowy, zmniejszy liczbę wypadków, pozwoli na dodatkowe oszczędności oraz zmniejszy zanieczyszczenia powietrza, gleby i wody.
Ochrona przyrody a zmiany klimatyczne: Struktura przewozów towarowych [mld TKM]
Wróć
Jak zapobiegać powodziom? Regulacja rzek a deweloperzy | EkoPatrioci
4 mln Polaków żyje na terenach zagrożonych powodzią. Do 30% obwałowań przeciwpowodziowych znajduje się w stanie, który zagraża bezpieczeństwu, a rządowe programy ochrony przed powodzią nie są skutecznie wdrażane. Zmiany mogą być realizowane z budżetu unijnego. Jak to zrobić?

Rzeki: naturalne, bez powodzi i strat

Regulacja rzek jest nieopłacalną i archaiczną inwestycją. Odtwarzanie naturalnego charakteru rzek i sensowne gospodarowanie przestrzenne to nowoczesne i efektywne rozwiązanie, które może być zrealizowane przy wykorzystaniu budżetu unijnego (związane jest z wdrażaniem unijnego prawa).

Ochrona środowiska a zmiany klimatu | Ochrona rzek | Wpływ zmian klimatycznych na rzeki | Regulacja rzek
Fot. K. Suska, WWF

Dlaczego regulacja rzek tworzy, a nie rozwiązuje problem?

● Regulacja rzek polegająca na skracaniu ich biegu, zwężaniu koryta i budowie zbiorników
„mokrych” to kosztowna inwestycja, która ze względu na ograniczenie naturalnej
zdolności retencyjnej rzek i ich dolin przyczynia się do zwiększonego zagrożenia
powodziowego.

● Znacząca liczba ludzi w Polsce jest narażona na powodzie ze względu na zbyt intensywną
eksploatację terenów zalewowych oraz nieumiejętne zarządzanie ryzykiem powodziowym.

● Polskie rzeki charakteryzuje silna zmienność poziomów stanu wód. W celu ograniczenia
ich wylewów, należy dostosować zagospodarowanie przestrzeni do naturalnego reżimu rzek.

30%
OBWAŁOWAŃ PRZECIW POWODZIOWYCH
ZAGRAŻA BEZPIECZEŃSTWU

Skala zjawiska

Około 4 mln Polek i Polaków żyje na terenach zagrożonych powodzią.

Do 30% obwałowań przeciwpowodziowych znajduje się w stanie, który zagraża bezpieczeństwu a rządowe programy ochrony przed powodzią nie są skutecznie wdrażane.

Powierzchnia dorzeczy i zlewisk rzek w Polsce wynosi 312,7 tys. km2 – praktycznie cały kraj leży na terenach
pokrytych siecią rzek. Zarządzanie rzekami w każdym miejscu w kraju ma wpływ na ryzyko powodziowe nie tylko lokalnie, wpływa również na obszary daleko położone.

Konsekwencje

● Środowiskowe: degradacja ekosystemów, zanik bioróżnorodności, np. bogatych w liczne gatunki lasów łęgowych.

● Bezpieczeństwo i straty finansowe: powodzie powodujące zniszczenie budynków, infrastruktury przemysłowej i komunikacyjnej oraz utratę upraw przekładają się na zwiększenie wydatków państwa na pomoc osobom indywidualnym, firmom i samorządom na usuwanie skutków powodzi oraz naprawę szkód w infrastrukturze publicznej.

Ochrona środowiska a zmiany klimatu | Ochrona rzek | Wpływ zmian klimatycznych na rzeki | Regulacja rzek

Fot. Chris Abney Unsplash

 

530 MLN

 

Proponowane rozwiązania

● Wstrzymanie regulacji rzek i przywrócenie rzekom ich naturalnego charakteru.

● Wprowadzenie stref zagrożenia powodziowego do miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego oraz zmiany w legislacji dotyczącej ograniczenia zabudowy i inwestycji na terenach zagrożonych powodzi(wprowadzenie m.in. zakazu budowy w strefach zagrożonych występowaniem powodzi raz na 10 lat oraz nowych standardów budowlanych na obszarze mniejszych powodzi, gwarantujących odporność zabudowy na zniszczenia powodziowe). Wprowadzenie zakazu zabudowy na terenach zalewowych.

● Odpowiednia polityka może wygenerować w latach 2020-2050 dodatkowe 530 mln PLN dochodu dla lokalnych społeczności położonych na terenach rzecznych i ograniczyć liczbę osób mieszkających na terenach zagrożonych powodzią5.

● Odzyskiwanie i przywracanie naturalnych terenów zalewowych oraz państwowy program wykupu budynków i gruntów znajdujących się na tych terenach.

● Wprowadzenie zróżnicowanych stawek ubezpieczeniowych oraz innych mechanizmów zniechęcających do inwestowania na terenach wysokiego ryzyka powodziowego.

● Wypracowanie systemu ewidencji szkód i strat powodziowych, umożliwiającego ich pełną analizę i opracowanie na tej podstawie modelu ograniczenia strat i zarządzania ryzykiem powodziowym w przyszłości.

● Opracowanie i wdrożenie dobrych praktyk w zakresie zalesiania kraju i planowanie struktury nowych zalesień nakierowanych na ograniczanie ryzyka powodziowego.

● Wprowadzenie przepisów zabraniających zmiany użytków zielonych w grunty orne blokujących intensyfikację rolnictwa w dolinach rzek zagrożonych przez powodzie.

● Wprowadzenie tzw. dopłat retencyjnych do systemu dopłat rolno-środowiskowo-klimatycznych dla rolników, zachęcających do ochrony i odbudowy naturalnej zdolności retencyjnej dolin rzecznych i zlewni rzek.

Ochrona przyrody a zmiany klimatyczne: Liczba osób zagrożonych powodzią - Jakie obszary Polski zagrożone są powodzią?
Wróć

Bałtyk:

Spływające do Morza Bałtyckiego fosfor i azot pochodzą między innymi z nawozów, powodujących zakwit sinic. Są one niebezpieczne dla człowieka, ryb i innych organizmów żyjących w morzu.

Nieodpowiednia kontrola połowu ryb może skutkować zniknięciem polskiego dorsza i śledzia z naszego morza i stołów.

Zanieczyszczone odpadami morze zatruwa ryby, które później spożywamy.

sea
Dowiedz się więcej:
Wody i sieci
Eutorofizacja
Rybołóstwo
Rosnące zanieczyszczenie Bałtyku | EkoPatrioci
60-80% w środowisku naturalnym stanowi plastik. W centrum zrównoważonego rozwoju Pomorza musi znajdować się czysty Bałtyk – wolny od odpadów, w tym od zagubionych sieci rybackich, które zagrażają zwierzętom morskim. Jak to osiągnąć?

Rosnące zanieczyszczenie Bałtyku

W centrum zrównoważonego rozwoju Pomorza musi znajdować się czysty Bałtyk – wolny od odpadów, w tym od zagubionych sieci rybackich, które zagrażają zwierzętom morskim. Czyste morze to rozwój turystyki i gospodarki.

Jak przeciwdziałać zanieczyszczeniu mórz? | Ochrona środowiska | Rosnące zanieczyszczenie Bałtyku | Zanieczyszczenia w Morzu Bałtyckim
Fot. O. Skumiał, WWF

Jakie są przyczyny?

● Bałtyk to morze szczególnie wrażliwe. Całkowita wymiana jego wód jest procesem trwającym około 30 lat. Wszystkie obce substancje wprowadzone do Bałtyku pozostają w nim przez dziesięciolecia, tworząc zagrożenie dla żyjących w nim organizmów.

● Plastikowe odpady, które trafiają do mórz i oceanów, pochodzą z następujących źródeł:

– niedostatecznie oczyszczonych ścieków zawierających mikrocząstki plastiku z kosmetyków,

detergentów, włókien z ubrań, sieci rybackich ulegających rozkładowi etc.;

– makroodpadów, np. w formie zagubionych sieci rybackich zawierających komponenty plastiku oraz śmiecipochodzących z lądu, ze statków oraz instalacji przemysłowych znajdujących się na morzu.

 

60-80%
W CAŁYM ŚR0DOWISKU NATURALNYM
STANOWI PLASTIK

Skala zjawiska

W wodach morskich na świecie znajduje się już ponad 5 bilionów cząsteczek plastiku.

● W całym środowisku naturalnym plastik stanowi 60-80% zanieczyszczeń.

● Plastik w morzach i oceanach najczęściej występuje w postaci cząstek o średnicy do 5 mm. Te mikrocząstki mogą dostawać się do łańcucha pokarmowego (wchłaniane przez zooplankton, spożywane przez ryby), a finalnie trafiać także na nasze stoły.

Szacuje się, że roczne straty powstające w wyniku gubienia sieci rybackich oscylują na poziomie 2 mln zł.

● Zagubione sieci zawieszone w toni wodnej nadal łowią ryby. Skuteczność ich łowności w pierwszych miesiącach od zagubienia może utrzymywać się na poziomie 20%.

● Sieci widmo stanowią śmiertelne zagrożenie także dla innych zwierząt występujących w Bałtyku. Ssaki i ptaki morskie giną w cierpieniach, a następnie ulegają rozkładowi.

Jak przeciwdziałać zanieczyszczeniu mórz? | Ochrona środowiska | Rosnące zanieczyszczenie Bałtyku | Zanieczyszczenia w Morzu Bałtyckim

Fot. Krzysztof Kowalik, Unsplash

Proponowane rozwiązania

● Egzekwowanie zasady „zanieczyszczający płaci” (obciążanie kosztami oczyszczania Bałtyku odpowiedzialnego za jego zanieczyszczenie).

● Przystosowanie portów do bezpłatnego odbioru wyłowionych z morza (lub
zużytych) sieci rybackich.

● Zapewnienie dopłat do utylizacji wyłowionych z morza (lub zużytych) sieci rybackich.

● Opracowanie technologii recyklingu tego typu odpadów.

● Wprowadzenie skutecznego znakowania sieci do identyfikacji ich właściciela, stworzenie bazy danych sieci będących w użyciu oraz systemu rejestracji zgłoszeń po ich zagubieniu. Dofinansowanie prototypów znaczników sieci.

● Wdrażanie i egzekwowanie restrykcyjnych procedur użytkowania statków oraz zwiększenie gotowości służb do podjęcia akcji usuwania skutków rozlewów olejowych.

 

268 TON ODPADÓW

W WYNIKU PROJEKTU „USUWANIE Z DNA BAŁTYKU UTRACONEGO PRZEZ RYBAKÓW
I ZALEGAJĄCEGO SPRZĘTU POŁOWOWEGO” WYDOBYTO OK. 268 TON ODPADÓW

Proponowane rozwiązania

● Egzekwowanie zasady „zanieczyszczający płaci” (obciążanie kosztami oczyszczania Bałtyku odpowiedzialnego za jego zanieczyszczenie).

● Przystosowanie portów do bezpłatnego odbioru wyłowionych z morza (lub zużytych) sieci rybackich.

● Zapewnienie dopłat do utylizacji wyłowionych z morza (lub zużytych) sieci rybackich.

● Przystosowanie portów do bezpłatnego odbioru wyłowionych z morza (lub zużytych) sieci rybackich.

● Opracowanie technologii recyklingu tego typu odpadów.● Wprowadzenie skutecznego znakowania sieci do identyfikacji ich właściciela, stworzenie bazy danych sieci będących w użyciu oraz systemu rejestracji zgłoszeń po ich zagubieniu. Dofinansowanie prototypów znaczników sieci.

● Wdrażanie i egzekwowanie restrykcyjnych procedur użytkowania statków oraz zwiększenie gotowości służb do podjęcia akcji usuwania skutków rozlewów olejowych.

Ochrona przyrody a zmiany klimatyczne: Gdzie wydobyto najwięcej odpadów w Morzu Bałtyckim?
Wróć
Aż 97% powierzchni Bałtyku zamiera | EkoPatrioci
Zbyt duże ilości związków azotu i fosforu w wodzie tworzą idealne warunki do zakwitów glonów i sinic. Przyczyniają się do powiększania się przydennych pustyń tlenowych, gdzie zamiera podwodne życie. Jak temu zapobiegać?

Zamieranie Bałtyku

By zahamować zamieranie Bałtyku należy zredukować spływ związków azotu i fosforu do wód. Jest to kluczowe do ograniczenia eutrofizacji (przeżyźnienia wód), zachowania dynamicznego ekosystemu morskiego i rozwoju gospodarki nadmorskiej.

Jak przeciwdziałać zmianom klimatu? | Ekologia i ochrona środowiska | Eutrofizacja Bałtyku | Zamieranie Morza Bałtyckiego
Fot. D. Bógdał, WWF

Opis problemu

Zbyt duże ilości związków azotu i fosforu w wodzie tworzą idealne warunki do zakwitów glonów i sinic. Nadmierne zakwity przyczyniają się do powiększania się przydennych pustyń tlenowych, gdzie zamiera podwodne życie.

Eutrofizacja jest wynikiem stosowania zbyt dużej ilości nawozów w rolnictwie,

nieodpowiedniego składowania odchodów zwierzęcych oraz niedostatecznego oczyszczania ścieków komunalnych czy przemysłowych.

97%
POWIERZCHNI BAŁTYKU JEST
DOTKNIĘTE EUTROFIZACJĄ!

Skala zjawiska

Aż 97% powierzchni Bałtyku jest dotknięte eutrofizacją. Powierzchnia martwych stref naszego morza zwiększyła się 10-krotnie w ostatnim stuleciu. Polska jest jednym z głównych przyczyniających się do tej sytuacji, jako jeden z największych dostarczycieli związków azotu i fosforu do Morza Bałtyckiego.

Konsekwencje

● Zagrożenie dla zdrowia: niektóre gatunki sinic są toksyczne (powodują m.in. podrażnienie skóry i układu
pokarmowego).

● Zagrożenie dla turystyki: zamykanie kąpielisk w sezonie letnim.

● Zagrożenie dla rybołówstwa: niekorzystne warunki dla rozmnażania się ryb ograniczają możliwości połowowe.

Jak przeciwdziałać zmianom klimatu? | Ekologia i ochrona środowiska | Eutrofizacja Bałtyku | Zamieranie Morza Bałtyckiego

Fot. Bernard Hermant, Unsplash

Jakie są rozwiązania?

Należy wzmocnić obowiązujące już prawo i znacznie zintensyfikować działania edukacyjne, a także rozwinąć systemy wsparcia i rozwoju technologii, które ograniczą eutrofizację.

Osiągnięcie i utrzymanie celów redukcyjnych dla azotu i fosforu dla Polski.

● Doprecyzowanie zapisów i realizację tzw. Azotanowego Programu działań oraz wyeliminowanie kolizji przepisów Programu z wymogami niektórych aktów prawa krajowego.

● Wprowadzenie przepisów regulujących limity stosowania fosforu w rolnictwie.

● Zwiększenie wymagań w zakresie usuwania fosforu w ściekach odprowadzanych z oczyszczalni komunalnych.

● Ograniczenie udziału kwasu fosforowego i jego pochodnych w detergentach i stopniowe przechodzenie na inny rodzaj detergentów.

● Opracowanie i wdrażanie zaleceń dobrej praktyki rolniczej.

● Doposażenie w odpowiednie narzędzia organów kontrolujących i monitorujących działalność rolniczą oraz tereny, na których jest ona prowadzona.

● Dopłaty dla rolników na dostosowanie się do wymogów tzw. Azotanowego Programu działań, np. nawożenie precyzyjne, zapewnienie odpowiedniego przechowywania nawozów naturalnych itp.

● Zapewnienie środków na szkolenia dla rolników i współpracującego z nimi środowiska doradczego oraz promocję dobrych praktyk.

Ochrona przyrody a zmiany klimatyczne: Eutrofizacja Morza Bałtyckiego to wynik stosowania zbyt dużej ilości nawozów w rolnictwie i dostawania się ścieków do rzek i morza
Wróć
Spadek liczebności ryb w Bałtyku jest drastyczny | EkoPatrioci
Populacja ryb w Morzu Bałtyckim maleje alarmująco. Ustalanie zbyt wysokich limitów połowowych, nielegalne połowy, przypadkowe łowienie ryb niebędących celem połowu. Jak zapobiegać?

Spadek liczebności ryb w Bałtyku

Zakończenie nadmiernych połowów i zapewnienie zrównoważonego rybołówstwa są kluczowe dla odpowiedzialnego rozwoju Pomorza. Zarządzanie w oparciu o podejście ekosystemowe i najlepszą wiedzę naukową zapewni zasobne w ryby Morze Bałtyckie i rozwój polskiego rybołówstwa. Problem przełowienia należy zakończyć najpóźniej do 2020 roku.

Ochrona środowiska a zmiany klimatu | Spadek liczebności ryb w Bałtyku | Malejąca populacja ryb w Morzu Bałtyckim
Fot. Gilbert Ryckevorsel, WWF

Opis zjawiska

● Zasobność Morza Bałtyckiego w ryby, a więc przyszłość polskiego rybołówstwa, oprócz
ogólnego stanu środowiska, zależy m.in. od wielkości limitów połowowych i skali
nielegalnych połowów.

● Jednym z głównych negatywnych czynników jest przełowienie, czyli nadmierne połowy
zagrażające stabilności populacji, które mogą doprowadzić do spadku liczebności ryb
w Bałtyku. Główną przyczyną przełowienia jest ustalanie limitów połowowych powyżej
zrównoważonego poziomu rekomendowanego przez naukowców. Uzyskany w ten
sposób krótkoterminowy zysk przekłada się w konsekwencji na długoterminową stratę
dla całego sektora.

● Innym poważnym problemem jest przyłów – przypadkowe złowienie organizmów
(m.in. ryb, morskich ssaków i ptaków), które nie były celem połowu.

● Kolejnym wyzwaniem są nielegalne połowy: krajom nadbałtyckim, w tym Polsce,
nie udało się stworzyć skutecznego systemu kontroli i przeciwdziałania kłusownictwu.

 

NIELEGALNE POŁOWY
KRAJOM NADBAŁTYCKIM NIE UDAŁO SIĘ STWORZYĆ
SKUTECZNEGO SYSTEMU KONTROLI I PRZECIWDZIAŁANIA KŁUSOWNICTWU

Skala zjawiska

● Z powodu przełowienia dorsz i śledź Bałtyku Zachodniego są zagrożone – wielkość ich stad znajduje się poniżej krytycznego poziomu.

„Odrzuty” stanowiły 11% złowionych w 2017 roku bałtyckich dorszy (stada wschodniego).

Na przykładzie łososia szacuje się, że w 2019 roku aż 29% połowów może być źle raportowanych, a nawet do 6% nieraportowanych w ogóle

 

Konsekwencje

 

● Spadek ogólnej liczby ryb w morzu ma bezpośrednie przełożenie na rybołówstwo i może doprowadzić do utraty ponad 50% miejsc pracy w tym sektorze do 2050 roku.

Jeśli utrzymają się dotychczasowe trendy, w samym sektorze rybołówstwa możemy stracić ok 1,2 mld PLN tylko do 2050.

Ochrona środowiska a zmiany klimatu | Spadek liczebności ryb w Bałtyku | Malejąca populacja ryb w Morzu Bałtyckim

Fot. Frederic Larrey, WWF

 

50%

SPADEK OGÓLNEJ LICZBY RYB MOŻE DOPROWADZIĆ
DO UTRATY PONAD 50% MIEJSC PRACY SEKTORZE RYBOŁÓWSTWA

Proponowane rozwiązania

Polska powinna być liderem w kwestii zrównoważonych połowów poprzez:

● Zabieganie, by corocznie wyznaczane limity połowowe dla stad ryb Morza Bałtyckiego na poziomie UE były zgodne z rekomendacjami naukowymi (ICES) oraz zgodne z celami i wymogami obowiązującej Wspólnej Polityki Rybołówstwa.

● Efektywną kontrolę jednostek rybackich (w tym m.in. obowiązek posiadania monitoringu CCTV na pokładzie, korzystanie z monitoringu GPS jednostek połowowych) i prowadzenie pełnej dokumentacji połowów, w tym danych dotyczących przyłowów.

● Wprowadzenie przejrzystych kryteriów przydziału uprawnień do połowów, w tym w szczególności o charakterze środowiskowym, społecznym i ekonomicznym.

● Skuteczne wdrożenie obowiązku tzw. „zakazu odrzutów” na Morzu Bałtyckim.

● Inwestycje w opracowanie oraz wprowadzenie obowiązku stosowania bardziej selektywnych i przyjaznych środowisku morskiemu narzędzi połowowych, bezpiecznych m.in. dla ssaków i ptaków morskich.

● Stworzenie zachęt w formie preferencyjnego dostępu do uprawnień do połowów dla właścicieli statków rybackich wyposażonych w selektywne narzędzia połowowe lub stosujących techniki połowu o ograniczonym wpływie na środowisko.

● Edukację i informowanie rybaków o długofalowych korzyściach płynących ze zrównoważonej eksploatacji ryb.

● Organizację szkoleń z zakresu pozyskiwania finansowania dla wprowadzania metod połowu o mniej destrukcyjnym wpływie na środowisko.

Ochrona przyrody a zmiany klimatyczne: Zatrudnienie w rybołóstwie - jak wpłynie na środowisko?
Wróć

Klimat
i smog:

Ocieplenie klimatu prowadzi do poważnych anomalii pogodowych, powodujących straty finansowe i zagrożenie obywateli.

Zanieczyszczone powietrze powoduje zagrożenie dla zdrowia ludzi skutkujące ponad 46 tys przedwczesnych zgonów rocznie oraz astronomicznymi kosztami leczenia.

frame
Dowiedz się więcej:
Smog
Klęski
Elektroenergetyka
Termomodernizacja
Transport
Smog powoduje 46 tys. przedwczesnych zgonów rocznie | EkoPatrioci
Wg wskaźnika zanieczyszczenia powietrza trzy polskie miasta znalazły się w pierwszej dziesiątce najbardziej zanieczyszczonych miast na świecie. Jak to zmienić?

Zanieczyszczenie powietrza - smog

Skuteczna walka ze smogiem jest możliwa tylko, jeśli politycy podejmą poważne i długoterminowe zobowiązanie w tym zakresie. Konieczne są działania na wielu płaszczyznach – rozpoczynając od wymiany pieców, kotłów i kominów, po odpowiedzialny rozwój przemysłu i transportu.

Jak polityka krajowa może zadbać o czyste powietrze? | Ochrona środowiska | Smog | Zanieczyszczenie powietrza
Fot. Edward Parker, WWF

Skąd się bierze? Na czym polega?

● Na występowanie wysokiego zanieczyszczenia powietrza największy wpływ mają piece w domach jednorodzinnych (stare i nieefektywne piece na węgiel i drewno) oraz przemysł i transport (wiele samochodów nie spełnia obecnych standardów emisji szkodliwych substancji).

● Najbardziej powszechne szkodliwe związki znajdujące się w powietrzu to drobne frakcje pyłów zawieszonych

PM10, PM2,5 i organiczne wielopierścieniowe węglowodory aromatyczne, w tym benzo(a)piren.

 

46 TYS.
ZANIECZYSZCZENIE POWIETRZA DOPROWADZA
DO PONAD 46 TYS.PRZEDWCZESNYCH
ZGONÓW ROCZNIE W POLSCE

Skala zjawiska

Zanieczyszczenie powietrza doprowadza do ponad 46 tys. przedwczesnych zgonów rocznie w Polsce. Aż 10% śmiertelnych ofiar zanieczyszczenia powietrza w Unii Europejskiej to Polki i Polacy.

● 36 z 50 miast o najbardziej zanieczyszczonym powietrzu w UE znajduje się w Polsce zaś najwyższe stężenia PM2,5 notuje się w województwie śląskim.

Według wskaźnika zanieczyszczenia powietrza (US AQI),
7 lutego 2019, trzy polskie miasta znalazły się w pierwszej dziesiątce najbardziej zanieczyszczonych miast na świecie.

Konsekwencje

● Zdrowotne: Zanieczyszczone powietrze jest przyczyną przedwczesnych zgonów, licznych chorób m.in. chorób płuc i oskrzeli, miażdżycy, zawałów i niewydolności serca, udarów mózgu, chorób nowotworowych, częstszych alergii, zaburzeń płodności czy przedwczesnego porodu. Prowadzi też do uszkadzania układu odpornościowego i krwionośnego, a nawet przyczynia się do rozwoju Alzheimera. Dodatkowo, zanieczyszczenie powietrza negatywnie wpływa na pamięć i koncentrację, zmiany anatomiczne w mózgu oraz zwiększa poziom niepokoju czy stanów depresyjnych.

● Finansowe: Ogromne koszty związane z chorobami Polek i Polaków – około 20 mln dni zwolnień chorobowych rocznie oraz dodatkowe >350 mln PLN na służbę zdrowia związanych z zanieczyszczeniem powietrza.

Gospodarcze: Straty ponoszone przez rolników (m.in. zakwaszenie gleby, słabszy rozwój roślin). Według Ministerstwa Przedsiębiorczości i Technologii koszty zanieczyszczenia powietrza dla skarbu Państwa sięgają między 13 a 30 mld euro rocznie.

Jak polityka krajowa może zadbać o czyste powietrze? | Ochrona środowiska | Smog | Zanieczyszczenie powietrzaJak polityka krajowa może zadbać o czyste powietrze? | Ochrona środowiska | Smog | Zanieczyszczenie powietrza

Fot. Erik Witsoe, Unsplash

20 MLN

ZANIECZYSZCZONE POWIETRZE JEST PRZYCZYNĄ
20 MLN DNI ZWOLNIEŃ CHOROBOWYCH ROCZNIE

 

Proponowane rozwiązania

Ograniczenie emisji zanieczyszczeń do powietrza, a co za tym idzie poprawa jego jakości musi odbywać się na kilku obszarach działań jednocześnie poprzez:

● Wymianę pieców, kotłów i kominków w gospodarstwach domowych oraz docelowo wprowadzenie zakazu palenia węglem.

Realne wsparcie ze środków z handlu emisjami dla ograniczenia zużycia energii

mi.in. poprzez termomodernizację budynków. Dotyczy to zarówno domów mieszkalnych, jak i lokali usługowych i przemysłu.

● Kontynuacja rozwoju programu „Czyste Powietrze” zoptymalizowanego pod kątem głębokich termomodernizacji oraz bezemisyjnych źródeł ogrzewania.

Ochrona przyrody a zmiany klimatyczne: Średnioroczne stężenie pyłów PM10 i PM2,5 w powietrzu w europejskich miastach
Wróć
Zmiana klimatu pociąga za sobą klęski żywiołowe | EkoPatrioci
Wzrost częstotliwości susz, deszczy nawalnych, huraganowych wiatrów, powodzi i znaczne podwyższenie poziomu morza to skutki zmiany klimatu. Straty związane z anomaliami pogodowymi sięgają dziś w Polsce ok. 9 mld złotych rocznie (ok. 0,6% PKB) i rosną. Jak temu zapobiegać?

Zmiana klimatu: klęski żywiołowe

Aby uniknąć katastrofalnych konsekwencji zmiany klimatu (wzrostu częstotliwości susz, deszczy nawalnych, huraganowych wiatrów, powodzi i znacznego podwyższenia poziomu morza), konieczne jest z jednej strony dynamiczne ograniczenie emisji gazów cieplarnianych i dojście do zeroemisyjnej gospodarki do ok. połowy wieku a z drugiej wypracowywanie i wdrażanie działań adaptacyjnych, ograniczających skutki zmiany klimatu.

Ochrona środowiska a zmiany klimatu | Klęski żywiołowe: susze, deszcze nawalne, huragany, powodzie, podwyższenie poziomu morza
Fot. WWF

Skala zjawiska i konsekwencje

Straty związane z anomaliami pogodowymi sięgają dziś w Polsce ok. 9 mld złotych rocznie (ok. 0,6% PKB) i rosną.

● Polska emituje trzykrotnie więcej gazów cieplarnianych w relacji do PKB i 18% więcej per capita niż średnia w UE. Ostatnie dekady były najcieplejszymi w historii pomiarów w Polsce4.

93% Polaków uważa zmianę klimatu za istotny problem dla świata, zaś 89% za dotykający ich rodziny. Jednocześnie tylko 35% Polaków popiera rozwój energetyki węglowej, a ponad 90%:OZE.

● Do końca stulecia, zmiana klimatu może spowodować wzrost średniego światowego poziomu mórz o 2 metry lub nawet więcej.

Ochrona środowiska a zmiany klimatu | Klęski żywiołowe: susze, deszcze nawalne, huragany, powodzie, podwyższenie poziomu morza

Fot. Marufish, Flickr.com

 

Korelacja

ISTNIEJE SILNA KORELACJA POMIĘDZY WZROSTEM STĘŻENIA CO2
W POWIETRZU, A ŚREDNIMI GLOBALNYMI TEMPERATURAMI

 

 

Proponowane rozwiązania

● Ograniczenie emisji gazów cieplarnianych w Polsce i na świecie o połowę do 2030 roku oraz do zera w okolicy połowy wieku, dzięki czemu możliwe będzie ograniczenie wzrostu globalnych temperatur do około 1,5 stopnia.

● Stworzenie planu rozwoju gospodarki zgodnego z celami Porozumienia Paryskiego, zwłaszcza w kontekście tworzenia finalnej wersji krajowego planu na rzecz energii i klimatu na lata 2021-2030 oraz długoterminowych planów do roku 2050.

● Rozwój wielkoskalowej energetyki odnawialnej: farmy wiatrowe na lądzie i morzu, fotowoltaika oraz biogazownie. Wycofanie blokady na rozwój energii wiatrowej na lądzie, z poszanowaniem społeczności lokalnych.

● Rozwój planu sprawiedliwej transformacji, by uniknąć kosztów ekonomicznych i społecznych (np. dla górników).

● Dążenie do wyeliminowania konwencjonalnych źródeł energii, najpierw poprzez stopniowe wycofywanie bloków węglowych.

● Realne wsparcie dla produkcji energii przez mieszkańców (słońce, wiatr, biomasa) na zasadzie taryf gwarantowanych. Wprowadzenie zachęt dla gmin i spółdzielni samowystarczalnych energetycznie.

● Wprowadzenie do podstawy programowej i wymogów egzaminów ósmoklasistów i maturalnych informacji o przyczynach i skutkach zmiany klimatu oraz konieczności zmian w konsumpcji.

Ochrona przyrody a zmiany klimatyczne: Korelacja stężenia dwutlenku węgla CO2 w powietrzu i zmiany średniej globalnej temperatury
Wróć
Przeciw zmianie klimatu - sektor elektroenergetyczny | EkoPatrioci
W Polsce tylko w ostatnich 70 latach temperatura wzrosła o 1,7 stopnia Celsjusza. Jest to spowodowane emisją gazów cieplarnianych z przemysłu, usług, transportu oraz funkcjonowaniem gospodarstw domowych zasilanych energią pochodzącą z paliw kopalnych: węgla, ropy i gazu. Jak zwiększać efektywność produkcji energii elektrycznej?

Przeciw zmianie klimatu - sektor elektroenergetyczny

Zużycie energii elektrycznej będzie rosło, ale jej produkcja może być efektywniejsza i stanowić dodatkowy bodziec do rozwoju polskiej gospodarki (innowacyjne technologie jako przewaga konkurencyjna Polski) oraz mieć mniejszy wpływ na środowisko.

Ochrona środowiska a zmiany klimatu | Sektor elektroenergetyczny | Zwiększanie efektywności produkcji energii | Energetyka odnawialna: farmy wiatrowe na lądzie i morzu, fotowoltaika, biogazownie
Fot. P. Prędki, WWF

Opis zjawiska

Obecna zmiana klimatu i jej skutki to kluczowe zagrożenie dla naszej cywilizacji, przyrody i zasobów naturalnych Ziemi. Jej przyczyną jest emisja gazów cieplarnianych, która wpływa na wzrost średniej temperatury.

W Polsce tylko w ostatnich 70 latach temperatura wzrosła o 1,7 stopnia Celsjusza. Jest to spowodowane emisją gazów cieplarnianych z przemysłu, usług, transportu

oraz funkcjonowaniem gospodarstw domowych, które zasilane są przez energię, w przeważającej mierze pochodzącą z paliw kopalnych: węgla, ropy i gazu.

 

1,7°C
W POLSCE TYLKO W OSTATNICH 70 LATACH
TEMPERATURA WZROSŁA O 1,7° CELSJUSZAE

Konsekwencje

Zagrożenie bezpieczeństwa: Częstsze i intensywniejsze susze, huragany, fale upałów, czy ulewne deszcze i wynikające z nich powodzie. Do końca stulecia poziom mórz może podnieść się nawet o 2 metry, zaś niemal pewny jest wzrost o ponad pół metra.

● Koszty ekonomiczne: W wyniku zmiany klimatu Polki i Polacy tracą rocznie ok. 9 mld zł. W pierwszej dekadzie XXI wieku straciliśmy już 54 mld zł, w które wliczamy m.in. koszty samorządów, straty w rolnictwie, koszty zdrowotne.

● Straty w rolnictwie: (z powodu m.in. mniejszych plonów) sięgają 272 mln euro rocznie, choć w 2018 koszty suszy
w Polsce przekroczyły 3,5 mld zł.

● Koszty społeczne: Jeśli nie zaczniemy dynamicznie odchodzić od energetyki węglowej, nieustający wzrost zapotrzebowania na energię elektryczną (m.in. przez klimatyzację, elektromobilność), może spowodować czasowe ograniczenia dostaw prądu, zwłaszcza w lecie (przez niski poziom wody w rzekach do chłodzenia elektrowni węglowych). Ponadto, może przyczynić się do wzrostu uzależnienia od importu węgla wraz ze wzrostem kosztów energii.

Ochrona środowiska a zmiany klimatu | Sektor elektroenergetyczny | Zwiększanie efektywności produkcji energii | Energetyka odnawialna: farmy wiatrowe na lądzie i morzu, fotowoltaika, biogazownie

Fot. Carl Attard, Pexels

 

447-514 MLN

PÓJŚCIE ŚCIEŻKĄ NISKOEMISYJNĄ W LATACH 2020-2050
MOŻE PRZYNIEŚĆ POLAKOM OSZCZĘDNOŚCI W WYSOKOŚCI 447-514 MLD ZŁ

 

Proponowane rozwiązania

Należy odejść od wytwarzania energii elektrycznej z węgla oraz zbudować zeroemisyjną gospodarkę do 2050 roku, tj. osiągnąć równowagę pomiędzy emisjami gazów cieplarnianych a możliwością ich pochłaniania przez lasy. Pójście ścieżką niskoemisyjną w latach 2020-2050 może przynieść Polakom skumulowane oszczędności w wysokości 447-514 mld zł zaś emisja CO2 może spaść nawet o 90% względem 2020 roku. Ścieżka zeroemisyjna wymaga wdrożenia rozwijających się technologii magazynowania energii.

● Stworzenie planu rozwoju gospodarki zgodnego z celami Porozumienia paryskiego, zwłaszcza w kontekście tworzenia finalnej wersji krajowego planu na rzecz energii i klimatu na lata 2021-2030 oraz długoterminowej strategii do 2050 roku w dziedzinie klimatu.

● Rozwój wielkoskalowej energetyki odnawialnej: farmy wiatrowe na lądzie i morzu, fotowoltaika oraz biogazownie. Wycofanie zbyt restrykcyjnych zapisów dot. rozwoju energetyki wiatrowej na lądzie (tzw. zasada 10 h), pamiętając o poszanowaniu społeczności lokalnych.

● Realne wsparcie dla produkcji energii przez mieszkańców (słońce, wiatr, biomasa) na zasadzie taryf gwarantowanych. Wprowadzenie zachęt dla gmin i spółdzielni samowystarczalnych energetycznie.

● Opracowanie i wdrożenie planu sprawiedliwej transformacji, by uniknąć kosztów ekonomicznych i społecznych (np. dla górników) w trakcie przekształcania gospodarki w kierunku zeroemisyjnym.

● Dążenie do wyeliminowania konwencjonalnych źródeł energii najpierw poprzez stopniowe wycofywanie bloków węglowych.

● Inwestowanie w przyszłość: silne wsparcie badań i rozwoju w sektorze OZE i magazynowania energii.

● Wsparcie systemów efektywnego zarządzania popytem i podażą energii (DSR i DSM).

● Rozwój połączeń transgranicznych w celu zwiększenia elastyczności systemu energetycznego i zwiększenie jego bezpieczeństwa.

Ochrona przyrody a zmiany klimatyczne: Struktura mocy osiąganej [GW] w produkcji energii
Wróć
Termomodernizacja budynków poprawi jakość powietrza | EkoPatrioci
W Polsce za 50-90% emisji szkodliwych substancji do powietrza (m.in. pyły) odpowiada nieefektywne ogrzewanie gospodarstw domowych paliwami stałymi. Znaczne ilości ciepła tracone są przez nieodpowiednią izolację lub systemy grzewcze. Jak doprowadzić do powszechnej termomodernizacji budynków?

Termomodernizacja budynków

Termomodernizacja budynków i nowoczesne systemy grzewcze obniżają ilość zużywanej energii, a tym samym domowe rachunki i przyczyniają się do lepszej jakości powietrza i ochrony klimatu.

Ochrona środowiska a zmiany klimatu | Termomodernizacja budynków i nowoczesne systemy grzewcze | Obniżanie zużycia energii
Fot. Elena Larina, Depositphotos

Na czym polega problem?

W zależności od miejscowości, w Polsce za 50-90% emisji szkodliwych substancji do powietrza (m.in. pyły) odpowiada nieefektywne ogrzewanie gospodarstw domowych paliwami stałymi. Znaczne ilości ciepła tracone są przez nieodpowiednią izolację lub systemy grzewcze.

350 MLN
KOSZTY ZWIĄZANE Z CHOROBAMI – DODATKOWE >350 MLN PLN
NA SŁUŻBĘ ZDROWIA Z POWODU ZŁEJ JAKOŚCI POWIETRZA

 

50-90%

W POLSCE ZA 50-90% EMISJI SZKODLIWYCH SUBSTANCJI DO POWIETRZA (M.IN. PYŁY)
ODPOWIADA NIEEFEKTYWNE OGRZEWANIE GOSPODARSTW DOMOWYCH PALIWAMI STAŁYMI

 

 

Proponowane rozwiązania

● Termomodernizacja co najmniej 2,5% budynków mieszkalnych oraz usługowych rocznie.● Mechanizmy finansowe wspierające inwestycje w termomodernizację budynków, również wśród mniej zamożnych osób; wykorzystując m.in. środki z systemu handlu emisjami (EU-ETS).

● Synchronizacja planów poprawy jakości powietrza, również poprzez działania termomodernizacyjne, z celami redukcji emisji CO2 (w ramach wypracowania planu dojścia do zeroemisyjnej gospodarki w 2050 roku oraz programu Czyste Powietrze).

● Rozwój budynków energooszczędnych i pasywnych – poprzez szybsze i skuteczniejsze wdrażanie regulacji na rzecz budownictwa zeroemisyjnego.● Jako mechanizm przejściowy, wprowadzenie skutecznych regulacji eliminujących spalanie niskiej jakości paliw stałych4 wraz z mechanizmem wsparcie dla osób żyjących w ubóstwie energetycznym, by skokowo poprawić jakość powietrza.

KORZYŚCI Z WDROŻENIA REKOMENDACJI

● Korzyści gospodarcze: termomodernizacja budynków i nowoczesne systemy grzewcze obniżą ilość zużywanej energii, a tym samym rachunki obywateli. Krajowa gospodarka może zaoszczędzić 79 mld PLN (jako skumulowane oszczędności netto) plus 339 mld zł (jako oszczędności kosztów zewnętrznych), a także zredukować roczną emisję CO2 o 18,3 mln ton rocznie.

● Korzyści zdrowotne: lepsza jakość powietrza poprzez obniżoną emisję pyłów PM2,5 oraz PM10 to lepsza jakość życia.

Wróć
Ratunek od smogu: rozwój kolei, bezemisyjny transport | EkoPatrioci
Średni wiek samochodu w Polsce to ponad 17 lat (o 6,5 roku więcej niż średnia w UE). W związku z tym wiele samochodów nie spełnia obecnie standardów emisji szkodliwych substancji. Co powinien zrobić rząd, by zmienić tę sytuację?

Nowoczesny transport pasażerski

Strategiczna inwestycja w rozwój infrastruktury kolejowej i bezemisyjny transport publiczny pozwoli na zrównoważony rozwój i wzmocni mobilność Polek i Polaków mieszkających poza największymi miastami. Jest to wkład w budowanie sprawiedliwości społecznej, niezależność energetyczną i zdrowszą przyszłość dla obecnych i przyszłych pokoleń”.

Jak przeciwdziałać zmianom klimatu? | Ochrona środowiska| Nowoczesny transport publiczny | Nowoczesna infrastruktura kolejowa i bezemisyjny transport publiczny
Fot. M. Kadziolka, Depositphotos

Opis problemu

co przekłada się na zanieczyszczenie powietrza, hałas i korki.

2025 ROK
DO 2025 ROKU NA POLSKICH DROGACH MA SIĘ POJAWIĆ
MILION SAMOCHODÓW ELEKTRYCZNYCH

 

DOBRY KIERUNEK

● Polska ma ambitne plany w zakresie elektromobilności, która ma być bodźcem do rozwoju gospodarki kraju. W 2018 roku weszła w życie ustawa o elektromobilności i paliwach alternatywnych, która ułatwia rozwój samochodów zeroemisyjnych, a do 2025 roku na polskich drogach ma się pojawić milion samochodów elektrycznych.

● Jeśli wsparcie działań w dziedzinie elektromobilności do 2050 roku spowoduje, że 70% nowych samochodów będzie miało napęd elektryczny, zaś 50% samochodów na drogach będzie miało napęd elektryczny, to doprowadzi do zmniejszenia importu ropy o wartości co najmniej 10 mld zł.

17 LAT

ŚREDNI WIEK SAMOCHODU W POLSCE
TO PONAD 17 LAT (O 6,5 ROKU > NIŻ ŚREDNIA W UE)
Jak przeciwdziałać zmianom klimatu? | Ochrona środowiska| Nowoczesny transport publiczny | Nowoczesna infrastruktura kolejowa i bezemisyjny transport publiczny

Fot. Karol Kaczorek, Unsplash

Proponowane rozwiązania

Należy stworzyć i wdrożyć strategię doprowadzenia do zeroemisyjnego transportu w 2050 roku opartą, oprócz dalszego rozwoju floty samochodów zeroemisyjnych, o rozwój kolei i niskoemisyjnego transportu zbiorowego w przewozie osób i towarów (zamiast żeglugi śródlądowej).● Wsparcie rozwoju samochodów o napędzie wodorowym.

● Odejście od zakupów autobusów z napędem konwencjonalnym w 2020 r. oraz wsparcie samorządów w tworzeniu stref bez ruchu emisyjnego oraz stref bez aut. W dalszej perspektywie wymiana całego taboru komunikacji miejskiej na pojazdy elektryczne.

● Strategiczna inwestycja w rozwój infrastruktury kolejowej, stanowiącej konkurencję dla transportu drogowego,
poprawi częstotliwość połączeń oraz ich niezawodność i punktualność.

● Inwestycje w infrastrukturę transportu miejskiego (m.in. odtworzenie sieci komunikacji autobusowej na obszarach wiejskich, węzły przesiadkowe, buspasy, tory tramwajowe oraz linie metra w większych miastach).

● Rozwój terenów z parkingami „Park&Ride”, które umożliwią osobom regularnie dojeżdżającym do miast na wygodne przesiadanie się do komunikacji miejskiej.

● Rozbudowa sieci ścieżek rowerowych oraz systemów rowerów miejskich.

Ochrona przyrody a zmiany klimatyczne: Udział samochodów elektrycznych w nowej sprzedaży samochodów osobowych
Wróć

Różnorodność
biologiczna:

Polska szczyci się bogatą i dziką przyrodą, jednak chronimy ją niewystarczająco! Parki narodowe to zaledwie 1% powierzchni kraju - w UE średnia to 3%.

forest
Dowiedz się więcej:
Parki
Parki narodowe - ochrona dziedzictwa przyrodniczego Polski | EkoPatrioci
Parki narodowe w Polsce zajmują jedynie 1,1% powierzchni kraju (średnia UE to 3,4%) – jesteśmy na 26. miejscu w Europie! W Polsce tylko około 27% chronionych siedlisk przyrodniczych zachowało właściwy dla nich stan. Pozostałe są w złym lub niezadowalającym stanie. Jakie regulacje prawne to zmienią?

Parki narodowe - ochrona dziedzictwa przyrodniczego Polski

Powstawanie i funkcjonowanie parków narodowych w sposób zapewniający ochronę najcenniejszych fragmentów polskiej przyrody to szansa na nowoczesny i zrównoważony rozwój dla terenów wiejskich oraz ochrona polskiego dziedzictwa przyrodniczego.

Ochrona środowiska a zmiany klimatu | Parki Narodowe | Dziedzictwo przyrodnicze Polski
Fot. WWF

Opis problemu

Parki narodowe w Polsce zajmują jedynie 1,1% powierzchni kraju (średnia w UE to 3,4%) – jesteśmy na 26. miejscu w Europie.

● Mimo iż Polska szczyci się dziką przyrodą, mamy za mało parków narodowych, żeby zapewnić skuteczną ochronę najcenniejszych przyrodniczo obszarów. W Polsce tylko około 27% chronionych siedlisk przyrodniczych zachowało właściwy dla nich stan. Pozostałe są w złym lub niezadowalającym stanie.

● Sytuacja nie ulega polepszeniu, ostatni park narodowy, „Ujście Warty”, został utworzony w 2001 roku. Polskie prawo nie sprzyja obecnie powstawaniu nowych parków.

26 MIEJSCE
PARKI NARODOWE W POLSCE ZAJMUJĄ JEDYNIE 1,1% POWIERZCHNI KRAJU
(ŚREDNIA W UE TO 3,4%) – JESTEŚMY NA 26. MIEJSCU W EUROPIE!

Zagrożenia

Jeśli przez następne 30 lat nie zostanie utworzony ani poszerzony żaden park narodowy, to:

● Zmarnujemy potencjał rozwoju społeczno-ekonomicznego dla terenów wiejskich w oparciu o zasoby przyrodnicze i markę parku narodowego.

● Poniesiemy straty w związku z utratą części usług ekosystemowych. Wartość usług ekosystemowych po cenach 2018 roku dla całej Polski wynosi około 120 mld zł2. Obszary chronione często generują większy strumień wartości usług ekosystemowych niż obszary tej ochrony pozbawione. Sama Puszcza Białowieska generuje każdego roku strumień korzyści netto w wysokości 11,5 mln zł (2002).

● W Puszczy Białowieskiej i przyrodniczo cennych obszarach Puszczy Karpackiej, będzie prowadzona gospodarka leśna, w tym wycinka lasu i sztuczne nasadzenia. Najcenniejsze przyrodniczo leśne obszary Polski będą przekształcane w zwykły las gospodarczy.

2 Z. Szkop, S. Valasiuk 2018 r. „Wartość usług ekosystemowych świadczonych przez obszary parków narodowych w Polsce”, opracowanie niepublikowane
Ochrona środowiska a zmiany klimatu | Parki Narodowe | Dziedzictwo przyrodnicze Polski

Fot. Tomasz Pezold Knezevic, WWF

 

27%

W POLSCE TYLKO OKOŁO 27% CHRONIONYCH SIEDLISK PRZYRODNICZYCH
ZACHOWAŁO WŁAŚCIWY DLA NICH STAN3. POZOSTAŁE SĄ W ZŁYM LUB NIEZADOWALAJĄCYM STANIE

 

 

Proponowane rozwiązania

● Utworzenie i konsekwentne wdrażanie programu mającego na celu utworzenie nowych parków narodowych i powiększenie już istniejących. Program ten zawierać powinien rozwiązania prawne i ekonomiczne pozwalające na sprawne tworzenie parków narodowych oraz zabezpieczenie interesów lokalnych społeczności z uwzględnieniem kompensacji w razie utraconych dochodów. Konsultacje społeczne, w których wypracowywane będą optymalne rozwiązania, pozwolą na maksymalizację korzyści przyrodniczych, ekonomicznych i społecznych.● Utworzenie programu wsparcia dla lokalnych społeczności, który posłuży rozwojowi gmin i powiatów w oparciu o wartości przyrodnicze i markę parku narodowego, przy wykorzystaniu środków PROW i innych.

● Preferencyjne traktowanie regionów leżących w okolicy parków narodowych w udzielaniu dotacji i subsydiów.

● W celu lepszej ochrony najcenniejsze przyrodniczo obszary Polski Puszczy Karpackiej na terenie Pogórza Przemyskiego, część jezior Mazurskich, części Wyżyny Krakowsko-Częstochowskiej, doliny Stobrawy i doliny Środkowej Odry powinny zostać włączone do parków narodowych.

● Stworzenie parku narodowego musi uwzględniać analizę kosztów
i korzyści (przyrodniczych i społecznych).● W pierwszej kolejności należy powiększyć powierzchnię Białowieskiego Parku Narodowego (na teren całej Puszczy), powierzchnię Bieszczadzkiego Parku Narodowego oraz utworzyć na Pogórzu Przemyskim Turnicki Park Narodowy, pierwszy w Polsce park narodowy na terenie pogórzy, zgodnie z obecnym projektem społecznym. Istniejące dokumentacje i opracowania naukowe wskazują na bezwzględną konieczność objęcia tych obszarów ochroną. Równocześnie należy opracować dokumentację i dokonać niezbędnych uzgodnień dla utworzenia Parków: Mazurskiego, Jurajskiego, Stobrawskiego i doliny Środkowej Odry.● Do 2030 roku należy wykonać ocenę stopnia reprezentatywności sieci rezerwatów przyrody oraz inwentaryzacje przyrodnicze wskazujące potrzebę utworzenia nowych rezerwatów przyrody.

3 Np.: 1) Niewystarczająca ilość martwego drewna w lasach, spowodowana gospodarką leśną; 2) Przesuszenie siedlisk podmokłych spowodowane pracami hydrotechnicznymi na rzekach lub melioracjami (torfowiska i łąki)
Ochrona przyrody a zmiany klimatyczne: mapa parków narodowych w Polsce
Wróć

Inwestycja w ochronę naszego dziedzictwa naturalnego jest konieczna i opłacalna. Jeśli nie zaczniemy działać teraz, warunki życia w Polsce do roku 2050 drastycznie się pogorszą!

Bardziej szczegółowe dane znajdziecie w raporcie.

CO MOŻESZ ZROBIĆ

Zbliżają się wybory do parlamentu. Wyruszamy w trasę z przedwyborczymi debatami o środowisku w największych miastach Polski. Przyjdź i zadaj swojemu politykowi pytanie, co zamierza zrobić w najbardziej palących dla Ciebie kwestiach. Głosuj świadomie i bierz pod uwagę bezpieczeństwo ekologiczne naszego kraju.

Weź udział w debacie z politykami, którzy kandydują do parlamentu polskiego w 2019 roku! Wybory do parlamentu 2019: debaty odbędą się w największych miastach Polski - przyjdź na debatę!
Gdzie odbędą się debaty z politykami kandydującymi w wyborach do parlamentu 2019?

DEBATY

Archiwalne
09.09
Białystok
10.09
Lublin
13.09
Zgorzelec
16.09
Toruń
16.09
Ustka
16.09
Ostrołęka
17.09
Międzyzdroje
17.09
Gdańsk
18.09
Kołobrzeg
18.09
Łomża
20.09
Suwałki
23.09
Poznań
23.09
Elbląg
24.09
Zielona Góra
24.09
Szczytno
24.09
Gliwice
25.09
Wrocław
26.09
Opole
26.09
Płock
26.09
Gorzów Wlkp.
27.09
Słupsk
27.09
Gmina Babiak
30.09
Łódź
30.09
Szczecin
01.10
Katowice
01.10
Szczecinek
01.10
Oleśnica
02.10
Kraków
03.10
Gdynia
03.10
Bełchatów

Relacje z debat

Zobacz relacje z debat w poszczególnych miastach. Transmisje live możesz znaleźć w odpowiednim wydarzeniu na fanpage'u @Ekopatrioci na Facebooku.

Relacje na żywo z debat z kandydatami do sejmu w wyborach parlamentarnych 2019
Najbliższe Debaty:
Śledź debaty na żywo
Harmonogram debat

Pełny harmonogram debat

Archiwalne
Miasto Data Godzina Miejsce
Białystok
Oglądaj
09.09.2019
(poniedziałek)
13:00 Kawiarnia FAMA, ul. Legionowa 5, Białystok (wejście z boku budynku)
Lublin
Oglądaj
10.09.2019
(wtorek)
13:00 Lubelskie Centrum Konferencyjne, ul. A. Grottgera 2
Zgorzelec
Oglądaj
13.09.2019
(piątek)
13:45 MDK, Parkowa 1, 59-900 Zgorzelec (dodatkowo film od godz. 12:00 - 13:15)
Toruń
Oglądaj
16.09.2019
(poniedziałek)
13:00 Centrum Kulturalno-Kongresowe Jordanki, Al. Solidarności 1-3 (zespół sal konferencyjnych – wejście z tyłu budynku)
Ustka
Oglądaj
16.09.2019
(poniedziałek)
10-12:30 Hotel Jantar, ul. Wczasowa 14, 76-270 Ustka
Ostrołęka
Oglądaj
16.09.2019
(poniedziałek)
17:00 Ostrołęckie Centrum Kultury, Kino Jantar ul. Inwalidów Wojennych 23
Międzyzdroje
Oglądaj
17.09.2019
(wtorek)
10-12:30 Hotel Wolin, ul. Nowomyśliwska 76, 72-500 Międzyzdroje
Gdańsk
Oglądaj
17.09.2019
(wtorek)
13:00 Hevelianum, Wozownia Artyleryjska (budynek restauracyjny), Sala Haxo p. 1, ul. Gradowa 8, Gdańsk
Kołobrzeg
Oglądaj
18.09.2019
(środa)
10-12:30 Hotel Diva Spa, ul. Kościuszki 16, 78-100 Kołobrzeg
Łomża
Oglądaj
18.09.2019
(środa)
17:00 Hotel Gromada
1
2
3
4
Zwiń harmonogram
Martwi Cię stan środowiska w Polsce? Chcesz mieć pewność, że Ciebie i Twoje
dzieci czeka bezpieczna przyszłość? Spytaj polityków z Twojego regionu, co
zamierzają zrobić z bolącymi Cię problemami środowiskowymi.

Zadaj pytanie politykowi z Twojego regionu
Jeśli chcesz otrzymać podsumowanie debaty
oraz odpowiedzi na wybrane pytania,
pozostaw do siebie kontakt.
Podanie danych jest dobrowolne.
Chcę otrzymywać bieżące informacje o kampaniach i projektach ochrony środowiska za pomocą e-maila. Zgadzam się z Polityką prywatności.
Podanie danych oznacza zgodę na otrzymanie od Fundacji WWF Polska podsumowania debaty. Zaznaczenie zgody marketingowej oznacza chęć otrzymywania dodatkowych informacji o działaniach Fundacji WWF Polska. Zgodę można wycofać w każdym czasie. Administratorem danych osobowych jest Fundacja WWF Polska. Więcej informacji, w tym o przysługującyh uprawnieniach znajduje się w Polityce prywatności.

Zaapeluj
do polityków

My, niżej podpisani, obywatele i obywatelki, mieszkańcy i mieszkanki Polski, zwracamy się z apelem do polityków startujących w wyborach do parlamentu, by zadbali o bezpieczeństwo ekologiczne kraju, pozwolili naszym dzieciom mieć nadzieję na dostatnią i bezpieczną przyszłość oraz by nie pozwolili na dalszą degradację naszej polskiej przyrody.

Pełna treść petycji +
już list
Jeśli chcesz podpisać apel do polityków wpisz swoje dane aby Fundacja WWF Polska mogła je przekazać wraz z apelem. Podanie danych jest dobrowolne, ale niezbęde do podpisania apelu. Administratorem danych jest Fundacja WWF Polska. Więcej o przetwarzaniu danych i przysługujących uprawnieniach znajduje się w Polityce Prywatności.
Jeśli chcesz otrzymywać dodatkowe informacje od Fundacji WWF Polska dotyczące naszych projektów i ochrony przyrody zaznacz kanał komunikacji i podaj swoje dane:
E-mail
Telefon*
Podanie telefonu jest dobrowolne i jednocześnie stanowi wyrażenie zgody na kontakt ze strony WWF Polska w celu informacji o projektach i działaniach.
Szanowni Politycy,
Jesteśmy obywatelami kraju o pięknych tradycjach, wspaniałej kulturze i wyjątkowym dziedzictwie naturalnej przyrody. Czujemy się współodpowiedzialni za ziemię, na której żyjemy, a przyroda – na równi z gospodarką, kulturą i historią – określa naszą tożsamość narodową. Jesteśmy EkoPatriotami i widzimy, że to, jak dziś traktujemy środowisko naturalne, bezpośrednio wpływa na nasze życie, zdrowie oraz bezpieczny rozwój kraju.

Boimy się o naszą przyszłość. Boimy się o przyszłość naszych dzieci. Naukowcy i organizacje międzynarodowe, w tym Międzynarodowa Unia Ochrony Przyrody (IUCN), alarmują, że dotychczasowy sposób korzystania z zasobów naturalnych prowadzi nas do nieuchronnej katastrofy. Ochrona środowiska jest konstytucyjnym obowiązkiem władz publicznych i dlatego domagamy się ekopatriotycznej postawy polityków wszystkich opcji i realnych zmian systemowych, które zapewnią bezpieczeństwo przyszłym pokoleniom.

Nie chcemy ekstremalnych temperatur, które negatywnie wpływają na nasze zdrowie – powodują nasilenie chorób układu krążenia i układu oddechowego. Nie chcemy katastrof naturalnych – pamiętamy skutki nawałnicy z sierpnia 2017 r. Straty związane z anomaliami pogodowymi sięgają dziś w Polsce ok. 9 mld złotych rocznie i wciąż rosną.

Chcemy, aby politycy stworzyli plan innowacyjnego rozwoju, który pozwoli nam dojść do zeroemisyjnej gospodarki! Chcemy energii z czystych, krajowych, odnawialnych źródeł przy jednoczesnym wycofywaniu bloków węglowych. Chcemy rozwoju planu sprawiedliwej transformacji, aby uniknąć ekonomicznych i społecznych kosztów tych zmian.

Nie chcemy zaburzenia ekosystemu morskiego, które poprzez nadmiar azotu i fosforu powoduje powiększanie się pustyń tlenowych – martwych stref przyczyniających się do zaniku życia w Bałtyku. Eutrofizacji, czyli przeżyźnieniu wód i zakwitom toksycznych sinic, mówimy NIE!

Chcemy ograniczenia chemizacji rolnictwa, w tym stosowania pestycydów i fosforu, oraz szkoleń dla rolników na temat praktyk przyjaznych środowisku.

Nie chcemy przełowionych stad ryb i coraz mniejszych dorszy w Bałtyku! Mamy dość braku systemowego rozwiązania problemu zalegającego na dnach zbiorników wodnych zagubionego sprzętu połowowego, który wciąż stanowi śmiertelne zagrożenie.

Chcemy zrównoważonych połowów zgodnych z doradztwem naukowym. chcemy systemowego rozwiązania problemu odpadów morskich.

Nie chcemy rozwoju towarowej żeglugi śródlądowej, która nie tylko pochłonie kilkadziesiąt miliardów złotych, lecz także doprowadzi do katastrofalnych zmian w ekosystemach rzek. Mówimy NIE intensywnej eksploatacji terenów zalewowych, która znaczącą liczbę mieszkańców Polski naraża na powodzie.

Chcemy wstrzymania regulacji koryt rzek i przywrócenia ich naturalnego charakteru. Chcemy wprowadzenia stref zagrożenia powodziowego do miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego oraz zmiany w legislacji dotyczącej ograniczenia zabudowy i inwestycji na terenach zagrożonych powodzią. Rzeki to nasze dziedzictwo przyrodnicze.

Nie chcemy wycinek najcenniejszych polskich lasów. To nasze dziedzictwo przyrodnicze, to nasza historia.

Chcemy, aby najcenniejsze przyrodniczo obszary były chronione w ramach parków narodowych. Chcemy, aby rozwój lokalny bazował również na wykorzystaniu dziedzictwa przyrodniczego i kulturowego.

Chcemy głosować na ludzi, którzy zapewnią następnym pokoleniom Polek i Polaków bezpieczną przyszłość. Dlatego apelujemy do polityków, niezależnie od tego, jakie ugrupowanie reprezentują, aby uwzględnili w swoich programach wyborczych kwestie ekologiczne. To one powinny stać się misją rządzących Polską, bo jeśli nic się nie zmieni, grozi nam ekologiczna katastrofa.

Nawigator Wyborczy

Jedynym sposobem, by odwrócić negatywne zmiany i zapewnić kolejnym pokoleniom piękną, czystą i dostatnią Polskę są zmiany systemowe, czyli  odpowiednie prawo i polityka środowiskowa.

SPRAWDŹ, JAKĄ PRZYSZŁOŚĆ DLA POLSKI
PROPONUJĄ PARTIE POLITYCZNE.

Sprawdź już teraz